← Bitki Hastalıkları

Meyve çatlaması

Fizyolojik bozukluk (radyal ve dairesel çatlaklar)

Fizyolojik / besinMeyveBacillus kanıtı: yok

Meyve çatlaması fizyolojik bir bozukluktur: olgunlaşan domatesin kabuğunda sapın çevresinde halka şeklinde ya da sapa doğru ışınsal çatlaklar oluşur. Kuru dönemden sonra ani ve bol sulama veya yağmurla meyveye hızla su girmesi, kabuğun esnekliğini aşan iç basınç, yüksek sıcaklık ve güneş en önemli nedenlerdir; çeşit ve kabuk yapısı da belirleyicidir.

Khadivi-Khub A. 2015. Physiological and genetic factors influencing fruit cracking. Acta Physiologiae Plantarum 37:1718. DOI

Meyve çatlaması belirtisi (temsili görsel)
Temsili görsel · yapay zekâ ile hazırlandı

Meyve çatlaması nasıl anlaşılır?

  • Sap çukurundan meyve yanlarına doğru uzanan ışınsal (radyal) çatlaklar veya sap çevresini halka gibi saran dairesel çatlaklar; çatlak kenarları zamanla mantarlaşır, kahverengileşir.
  • Çatlaklardan küf ve çürüklük etmenleri girer.

Bu belirtiyi görürseniz

Benzer görünen bir belirti başka bir hastalıktan, besin eksikliğinden, sudan, soğuktan ya da ilaç ve gübre yanıklığından da kaynaklanabilir. Kesin tanı için ziraat mühendisine ya da il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerine başvurun; gerekirse laboratuvar analizi yaptırın.

Mücadelede Bakanlıkça ruhsatlandırılmış bitki koruma ürünlerini etiketine uygun kullanın. Belirtinin fotoğrafını WhatsApp'tan gönderirseniz ziraat mühendisimiz ön değerlendirme yapar.

Bacillus ile yapılmış bilimsel çalışmalar

Bu 5 türle meyve çatlamasını doğrudan ölçen hakemli çalışma bulunamadı. Yalnızca dolaylı kanıt var: köke uygulanan B. subtilis BEB-13bs domates meyvesinin sertliğini artırmış, kabuk/hücre duvarını yumuşatan poligalakturonaz enzimini düşürmüş ve verimi artırmıştır; B. amyloliquefaciens ve B. subtilis kuraklıkta su dengesini iyileştirmiştir. Bunların çatlamayı azalttığı test edilmemiştir.

Sonuçlar çalışmalarda kullanılan suşa, bitkiye ve deney koşuluna aittir; Proverim için hastalık önleme ya da tedavi beyanı değildir.

B. subtilis · BEB-13bsdomates · sera

Bitki başına verim, pazarlanabilir verim, meyve ağırlığı ve boyu kontrole göre arttı; kırmızı meyvelerin dokusu (sertliği) iyileşti (özette yüzde verilmemiş).

Mekanizma: Bitki gelişimini teşvik eden rizobakteri (PGPR) etkisi; meyve doku kalitesinde iyileşme.

Mena-Violante H.G., Olalde-Portugal V. 2007. Alteration of tomato fruit quality by root inoculation with plant growth-promoting rhizobacteria (PGPR): Bacillus subtilis BEB-13bs. Scientia Horticulturae 113(1):103–106 · DOI
B. subtilis · BEB-13bsdomates · sera

Açık kırmızı meyvede kabuk (perikarp) sertliği anlamlı arttı; poligalakturonaz aktivitesi açık kırmızı ve kırmızı meyvede anlamlı azaldı; 25–27 °C'de 10 gün depoda meyveler daha sert kaldı ve çürüme oranı anlamlı düşük oldu (özette yüzde verilmemiş).

Mekanizma: Hücre duvarını yıkan poligalakturonazın azalması, etilen sentez geni ACO'nun ifadesinin düşmesi.

Mena-Violante H.G., Cruz-Hernández A., Paredes-López O., Gómez-Lim M.Á., Olalde-Portugal V. 2009. Fruit texture related changes and enhanced shelf-life through tomato root inoculation with Bacillus subtilis BEB-13BS. Agrociencia 43(6) (DOI yok; SciELO: https://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S1405-31952009000600001)
B. subtilis · Rhizo SF 48domates · sera

Şiddetli kuraklıkta yaprak bağıl su içeriği %38 arttı; oksidatif hasar göstergeleri (MDA, H2O2) 0,3 kat azaldı. Su stresine dayanıklılık dolaylı ilgilidir; çatlama ölçülmemiştir.

Mekanizma: ACC deaminaz, antioksidan enzimler.

Gowtham H.G., Brijesh Singh S., Murali M. ve ark. 2020. Induction of drought tolerance in tomato upon the application of ACC deaminase producing plant growth promoting rhizobacterium Bacillus subtilis Rhizo SF 48. Microbiological Research 234:126422 · DOI

Sık sorulan sorular

Meyve çatlaması belirtileri nelerdir?

Sap çukurundan meyve yanlarına doğru uzanan ışınsal (radyal) çatlaklar veya sap çevresini halka gibi saran dairesel çatlaklar; çatlak kenarları zamanla mantarlaşır, kahverengileşir. Çatlaklardan küf ve çürüklük etmenleri girer.

Meyve çatlaması neden olur?

Etmeni Fizyolojik bozukluk (radyal ve dairesel çatlaklar) (fizyolojik / besin). Meyve çatlaması fizyolojik bir bozukluktur: olgunlaşan domatesin kabuğunda sapın çevresinde halka şeklinde ya da sapa doğru ışınsal çatlaklar oluşur. Kuru dönemden sonra ani ve bol sulama veya yağmurla meyveye hızla su girmesi, kabuğun esnekliğini aşan iç basınç, yüksek sıcaklık ve güneş en önemli nedenlerdir; çeşit ve kabuk yapısı da belirleyicidir.

Bacillus ile meyve çatlaması üzerine yapılmış çalışma var mı?

Bu sayfadaki beş Bacillus türüyle (B. subtilis, B. amyloliquefaciens, B. megaterium, B. licheniformis, B. pumilus) doğrudan yapılmış sayısal bir çalışma bulunamadı. Bu 5 türle meyve çatlamasını doğrudan ölçen hakemli çalışma bulunamadı.

Bitkimdeki hastalığı nasıl teşhis ettirebilirim?

Bu sayfa bir tanı aracı değildir. Tanı için ziraat mühendisine ya da il ve ilçe tarım ve orman müdürlüklerine başvurun. Belirtinin fotoğrafını WhatsApp'tan gönderirseniz ziraat mühendisimiz ön değerlendirme yapar.

Domates için diğer hastalıklar

Proverim nedir, ne değildir? Proverim, Tarım ve Orman Bakanlığı lisanslı, beş Bacillus türü içeren bir mikrobiyal gübredir (bitki besleme ürünü). Zirai ilaç değildir; hastalık ya da zararlıya karşı ilaç yerine kullanılmaz ve yalnızca etiketindeki talimata göre uygulanır. Ayrıntılar: İlkelerimiz ve yasal bilgilendirme.
Fotoğraf gönderin, ön değerlendirme alın